Blog
سقوط ۹ تریلیون دلاری بازارهای سهام جهان/ نگرانی از حباب هوش مصنوعی و افزایش نرخ بهره
به گزارش خبرگزاری رز نیوز، رویترز نوشت: نگرانی درباره شکلگیری حباب در سهام شرکتهای فناوری و هوش مصنوعی از اواسط سال جاری میلادی آغاز شده بود، اما از ماه گذشته و با روشنتر شدن احتمال افزایش دوباره نرخ بهره در اقتصادهای بزرگی مانند آمریکا، موج فروش شدت گرفت.
یکی از مهمترین تحولات بازارهای جهانی در هفته گذشته، افت شدید بورس تایوان بود. شاخص سهام این کشور در یک هفته ۱۷ درصد کاهش یافت؛ اتفاقی که بزرگترین افت هفتگی از اوایل دهه ۱۹۹۰ محسوب میشود.
این کاهش در شرایطی اتفاق افتاده که شرکتهای تراشهساز تایوانی از بازیگران اصلی زنجیره تأمین جهانی هوش مصنوعی هستند و در سالهای اخیر از رشد سرمایهگذاری در این صنعت سود بردهاند.
رویترز همچنین گزارش داد که سهام شرکتهای تراشهساز آمریکا در معاملات جمعه ۱۰.۷ درصد و در مجموع هفته ۱۷.۱ درصد افت کرده است.
چرا سرمایهگذاران نگران هوش مصنوعی هستند؟
نگرانی درباره ارزشگذاری شرکتهای فناوری تنها عامل تشدید فروش نیست. تردید درباره میزان سرمایهگذاری در مراکز داده و زیرساختهای هوش مصنوعی نیز بر بازار فشار وارد کرده است.
رویترز به دو تحول سیاسی و شرکتی اشاره میکند که بر نگرانی سرمایهگذاران افزوده است: عملکرد ضعیف جمهوریخواهان دونالد ترامپ در انتخابات این ماه که ابهاماتی درباره تعداد مراکز دادهای که در آمریکا ساخته خواهند شد ایجاد کرده، و استعفای ناگهانی جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا.
اهمیت انویدیا در این بازار از آن جهت است که این شرکت یکی از تأمینکنندگان اصلی تراشههای مورد نیاز صنعت هوش مصنوعی به شمار میرود.
شاخص ترس بازار به ۳۰ رسید
شاخص VIX که بهعنوان معیار سنجش نوسانات مورد انتظار بازار سهام آمریکا شناخته میشود، روز جمعه به سطح ۳۰ رسید که این رقم بالاترین میزان از اواخر مارس است.
افزایش این شاخص نشان میدهد سرمایهگذاران برای محافظت از داراییهای خود در برابر نوسانات احتمالی، تقاضای بیشتری برای ابزارهای پوشش ریسک دارند.
رویترز هشدار داده است که افزایش شاخص نوسان میتواند به فروش بیشتر از سوی صندوقهای پوشش ریسک منجر شود؛ بهویژه صندوقهایی که معاملات خود را بر اساس سطح مشخصی از نوسان بازار تنظیم میکنند.
افت قیمت طلا و مس در کنار سقوط سهام
موج فروش به بازار فلزات نیز سرایت کرده است. قیمت مس در مسیر ثبت بزرگترین افت هفتگی خود از آوریل ۲۰۲۵ قرار گرفت. طلا نیز برخلاف نقش سنتی خود بهعنوان دارایی امن، تحت فشار فروش قرار گرفت و روز جمعه حدود یک درصد کاهش یافت و به پایینترین سطح از سپتامبر ۲۰۲۵ رسید.
برونو شنلر، مدیرعامل شرکت مدیریت سرمایه ارلن گفت نگرانی اصلی فقط اصلاح قیمت سهام فناوری نیست، بلکه احتمال گسترش موج فروش به سایر بازارهای مالی است.
او همچنین تأکید کرد که افت قیمت طلا، با توجه به نقش سنتی آن بهعنوان پناهگاه امن، میتواند نشانهای از تلاش سرمایهگذاران برای نقد کردن داراییهایشان باشد، نه صرفاً انتقال سرمایه به داراییهای کمریسکتر.
بازار اوراق قرضه مقصد سرمایههای محتاط
در شرایطی که سهام و فلزات تحت فشار فروش قرار گرفتند، اوراق قرضه دولتی عملکرد متفاوتی داشتند. بازده اوراق خزانهداری ۱۰ ساله آمریکا در مسیر ثبت بزرگترین کاهش هفتگی خود از آوریل ۲۰۲۵ قرار گرفت و در طول هفته حدود ۱۷ واحد پایه پایین آمد.
کاهش بازده اوراق به معنای افزایش قیمت آنهاست و نشان میدهد بخشی از سرمایهگذاران برای کاهش ریسک، به سمت اوراق قرضه دولتی حرکت کردهاند. با وجود این، بازار نفت در روزهای اخیر نوسان محدودتری داشته و قیمتها در محدوده ۹۰ تا ۹۴ دلار باقی ماندهاند.
آیا ریزش بازارها به بحران گستردهتری تبدیل میشود؟
مسئله اصلی پیش روی بازارهای مالی این است که آیا افت اخیر صرفاً اصلاحی در ارزش سهام شرکتهای فناوری خواهد بود یا به سایر بخشهای اقتصاد و بازارهای مالی نیز سرایت میکند.
ترکیب نرخ بهره بالاتر، نگرانی از ارزشگذاری شرکتهای فناوری و تردید درباره بازدهی سرمایهگذاریهای هوش مصنوعی، شرایطی ایجاد کرده است که سرمایهگذاران با احتیاط بیشتری درباره داراییهای پرریسک تصمیم میگیرند.
به این ترتیب، افت نزدیک به ۹ تریلیون دلاری ارزش بازار سهام جهان تنها یک اتفاق در بورسهای فناوریمحور نیست؛ بلکه هشداری درباره افزایش نگرانیها در کل بازارهای مالی جهان است.
۲۲۳۲۲۳