نگاهی به فیلم مستند “سمفونی حمید”؛ دریبل فوتبال، زیر 90 دقیقه!

خبرگزاری رز نیوز به نقل از تسنیم– گروه فرهنگی: بعضی آدم‌ها را نمی‌توان فقط با آنچه در زمین فوتبال انجام داده‌اند به خاطر سپرد. آن‌ها فراتر از مستطیل سبز، جهانی از اندیشه، سلیقه، رویا و علاقه برای خود ساخته‌اند؛ جهانی که شاید در هیاهوی مسابقات و اخبار ورزشی کمتر دیده شده باشد. حمید علیدوستی از همین جنس آدم‌ها بود.

حالا که خبر درگذشت او، نامش را دوباره به حافظه جمعی فوتبال ایران بازگردانده، تماشای مستند «سمفونی حمید» فرصتی است برای شناخت دوباره مردی که فوتبال بخش مهمی از زندگی‌اش بود، اما تمام زندگی‌اش نبود.

مستند “سمفونی حمید” ساخته جعفر صادقی نگاهی به زندگی شخصی، حرفه فوتبالی و علایق فرهنگی حمید علیدوستی فوتبالیست پیشکسوت فوتبال ایران دارد. حمید علیدوستی در فوتبال ایران چهره‌ای خاص بود. او برخلاف بسیاری از ستاره‌های فوتبال، علاقه چندانی به حضور در تیم‌های پرطرفدار پایتخت نداشت و در کنار فوتبال، دنیای متفاوتی از کتاب، ادبیات، موسیقی و سینما برای خودش ساخته بود. یکی از نقاط قوت این فیلم مستند مروری بر وجوه کمتر دیده‌شده شخصیت اوست. در این مستند، علاقه به ادبیات و فلسفه، دلبستگی به موسیقی کلاسیک، علاقه به سینمای هنری و فیلم‌سازانی چون برگمان و برسون و حتی نگاه متفاوت او به شهرت، موفقیت و فوتبال حرفه‌ای مرور می‌شود. 

جعفر صادقی در این مستند به سراغ حمید علیدوستی رفته است؛ اما نه صرفاً برای مرور گل‌ها، خاطرات مسابقات و روزهای حضورش در فوتبال. دوربین به دنبال کشف لایه‌های کمتر دیده‌شده شخصیت اوست؛ همان بخش‌هایی که معمولاً زیر سایه شهرت فوتبالیست‌ها پنهان می‌مانند. علیدوستی در این روایت، فقط یک فوتبالیست سابق نیست؛ مردی است با دنیایی از علایق فرهنگی و هنری، با کتاب‌هایی که می‌خواند، موسیقی‌ای که گوش می‌داد و سینمایی که دوست داشت. او از آن دسته آدم‌هایی بود که نمی‌شد تمام هویتش را با یک عنوان ورزشی تعریف کرد.

شاید یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های «سمفونی حمید» همین فاصله گرفتن از کلیشه‌های رایج مستندهای ورزشی باشد. اینجا قرار نیست صرفاً با مرور افتخارات یک ستاره روبه‌رو شویم؛ بلکه قرار است به جهان شخصی انسانی نزدیک شویم که فوتبال را زندگی کرد، اما اجازه نداد فوتبال تمام جهانش را ببلعد.

ساخت چنین مستندهایی درباره چهره‌های ورزشی را باید اتفاقی ارزشمند و قابل توجه دانست؛ اتفاقی که هم به حفظ حافظه تاریخی ورزش کمک می‌کند و هم می‌تواند مخاطبان گسترده‌ای را با خود همراه کند. واقعیت این است که ورزشکاران سرشناس، به‌ویژه چهره‌های محبوب فوتبال، طرفداران پرشماری دارند و همین علاقه عمومی، فرصتی کم‌نظیر برای روایت زندگی و شخصیت آن‌ها فراهم می‌کند. 

البته اهمیت این مستندها فقط به تعداد مخاطبانشان نیست. آنچه آن‌ها را ماندگار می‌کند، عبور از نتایج مسابقات و آمار و ارقام و رسیدن به انسان پشت چهره ورزشی است. مخاطبی که شاید سال‌ها بازی‌های یک فوتبالیست را دنبال کرده، حالا می‌تواند با علایق، دغدغه‌ها، انتخاب‌ها و حتی تناقض‌های شخصیتی او آشنا شود. فیلم مستند سمفونی حمید نیز از همین زاویه اهمیت پیدا می‌کند. تصاویر آرشیوی، خاطرات و روایت نزدیکان، قطعات زندگی مردی را کنار هم می‌چینند که در حافظه فوتبال ایران جایگاه ویژه‌ای دارد، اما شخصیتش به مرزهای فوتبال محدود نمی‌شود.

در روزهایی که نام حمید علیدوستی دوباره بر سر زبان‌ها افتاده، «سمفونی حمید» فرصتی برای دوباره دیدن و دوباره شناختن اوست؛ برای به یاد آوردن اینکه پشت هر چهره مشهور ورزشی، انسانی با جهان منحصربه‌فرد خود ایستاده است. حالا تماشای این تصاویر معنای دیگری پیدا کرده است. وقتی می‌دانیم صاحب این خاطرات دیگر در میان ما نیست، هر قاب و هر روایت رنگی از حسرت می‌گیرد. انگار مستند، بیش از آنکه درباره یک زندگی سپری‌شده باشد، درباره جهانی حرف می‌زند که با رفتن صاحبش بخشی از آن برای همیشه خاموش شده است. بعضی آدم‌ها با رفتنشان از قاب زندگی بیرون می‌روند، اما در قاب خاطره‌ها باقی می‌مانند. سمفونی حمید، یکی از همان قاب‌هاست؛ روایتی از مردی که فوتبال را دوست داشت، اما دنیایش به فوتبال ختم نمی‌شد.

انتهای پیام/